Ապրիլ 18-ին, յուշարձաններու և տեսարժան վայրերու միջազգային օրուան առթիւ, Ստեփանակերտի Մեսրոպ Մաշտոց համալսարանի եւ «Պատմական միջավայրի պահպանութեան պետական ծառայութիւն» կազմակերպութեան նախաձեռնութեամբ տեղի ունեցած է «Հայկական մշակութային ժառանգութեան իւրացման եւ ոչնչացման թուրք-ազերպայճական քաղաքականութիւնը» խորագրով մամլոյ ասուլիսը:
Մեսրոպ Մաշտոց համալսարանի Կովկասագիտութեան կեդրոնի ղեկավար Յովիկ Ավանէսով իր ելոյթին յայտնած է, որ հայկական մշակութային ժառանգութեան իւրացումն ու ոչնչացումը կը հանդիսանայ Թուրքիոյ եւ Ազերպայճանի կողմէ պետական մակարդակով իրականացուող հակահայկական քաղաքականութեան բաղկացուցիչ մասը:
“Արհեստածին այս երկու պետութիւնների կազմաւորումից ի վեր աւերուել կամ իւրացուել է մի քանի տասնեակ հազարից աւելի հայկական մշակութային ժառանգութիւն: Հազարաւոր համաշխարհային արժէք ներկայացնող ձեռագործ գորգեր, քանդակներ, զարդեր եւ այլ մշակութային արժէքներ ներկայացւում են որպէս թուրքական ու ադրբեջանական: Պատմաճարտարապետական բազմաթիւ կոթողների բեկորներ օգտագործում են շինարարական նպատակով: Ադրբեջանի ռազմաքաղաքական ղեկավարութիւնը որպէս աղուանական է ներկայացնում Արցախի Հանրապետութեան բռնագրաւուած բնակավայրերում գտնուող բազմաթիւ եկեղեցիներ ու վանքներ՝ մասնաւորապէս Ծիծեռնավանքը, Հադրութի շրջանի Ծակուռի եկեղեցին, Վանք գիւղի Սպիտակ խաչ վանքը, Հադրութի Սուրբ Յարութիւն եկեղեցին, Դադիվանքի վանական համալիրը, Սուրբ Խաչ եկեղեցին, Գոշավանքը եւ այլն”,– նշած է ան։
«Պատմական միջավայրի պահպանութեան պետական ծառայութիւն» կազմակերպութեան տնօրէնուհի Արմինէ Հայրապետեան ընդգծած է, որ Ազերպայճանի կողմէ բռնագրաւուած տարածքներու մէջ գտնուող բաւական թիւով յուշարձաններ ամէնօրեայ վտանգի տակ կը գտնուին։
“Ադրբեջանը յստակ քաղաքականութիւն է վարում՝ կապուած այդ յուշարձանների աւերման, բռնաիւրացման, օտարման հետ: Այն յուշարձանները, որոնց ոչնչացումը կարող է իրենց համար գլխացաւանք լինել, օտարւում են երկու ձեւով՝ աղուանականացման եւ ուղղափառացման։ Մեր պատմամշակութային ժառանգութիւնը առաւել անպաշտպան է, որովհետեւ հասանելիութիւն չունենք դրանց եւ չենք կարողանում արձանագրել այն խախտումները, որոնք անթոյլատրելի են միջազգային համաձայնագերով”,– ըսած է Հայրապետեան։
Մամլոյ ասուլիսին ցուցադրուած են Արցախի բռնագրաւուած տարածքներու մէջ Ազերպայճանցիներու կողմէ յուշարձաններու վանդալական արարքները ներկայացնող տեսանիւթեր եւ ընդհանրապէս այդ տարածքներու հայկական մշակութային ժառանգութիւնը: