ՓԱՐԻԶ – Հայաստանի Հանրապետութեան Բանակին 34-րդ տարեդարձին նուիրուած տօնակատարութիւն

Չորեքշաբթի, Փետրուար 4-ին, Փարիզի «Hôtel Le Maroi»-ի շքեղ սրահներուն մէջ տեղի ունեցաւ հանդիսաւորութեամբ եւ ռազմավարական տեսլականով յատկանշուած ընդունելութիւն մը։ Ֆրանսայի մէջ Հայաստանի Հանրապետութեան դեսպան Արման Խաչատրեանի շուրջ համախմբուած էին բարձրաստիճան հիւրեր՝ ծերակուտականներ, երեսփոխաններ, ռազմական կցորդներ եւ համայնքի ներկայացուցիչներ, նշելու համար Հայաստանի Հանրապետութեան զինուած ուժերու ստեղծման 34-րդ տարեդարձը։ Իր ելոյթին մէջ, որ կը միախառնէր պատմական ակնարկն ու դիւանագիտական այժմէականութիւնը, դեսպանը յիշեցուց, որ ՀՀ բանակը, որ ծնունդ առած է 1992-ի «գոյութենական սպառնալիքներու» հրատապութեան մէջ, այսօր երաշխաւորն է լիակատար փոփոխութեան մէջ գտնուող պետութեան մը ինքնիշխանութեան։

Ստորեւ դեսպան Խաչատրեանի ճառը.

«Տիկնայք եւ Պարոնայք ծերակուտականներ, Տիկնայք եւ Պարոնայք երեսփոխաններ, Ձերդ Գերազանցութիւն, Պարոնայք ռազմական կցորդներ, Տիկնայք եւ Պարոնայք ընտրեալներ, Հոգեւոր հայրեր, պատուելի հովիւներ, Սրբազան Հայր, Տիկնայք եւ Պարոնայք, Հայաստանի սիրելի բարեկամներ, սիրելի հայրենակիցներ.

Յատուկ պատիւ է ինծի համար հիւրընկալել ձեզ այս երեկոյ՝ Հայաստանի Հանրապետութեան Բանակի օրուան 34-րդ տարեդարձին առթիւ, որ կը նշուի Յունուար 28-ին։ Թոյլ տուէք նախ եւ առաջ իմ ամենաանկեղծ շնորհաւորանքներս յղել մեր զինուորներուն, մեր սպաներուն, հայկական զինուած ուժերու բովանդակ անձնակազմին, ինչպէս նաեւ անոնց ընտանիքներուն։ Անոնց յանձնառութիւնը, յաճախ լուռ եւ միշտ պահանջկոտ, մեր պետութեան անվտանգութեան եւ ինքնիշխանութեան առանցքն է։ Կը փափաքիմ նաեւ յարգանքի տուրք մատուցել անոնց յիշատակին, որոնք գերագոյն զոհաբերութիւնը կատարեցին այս վսեմ նպատակին համար։ Այս առումով, կը յիշեցնեմ, որ Յունուար 27-ը Հայաստանի մէջ նուիրուած է հայրենիքի պաշտպանութեան համար նահատակուածներու յիշատակի օրուան։

Հայաստանի Հանրապետութեան բանակը 1992-ին իր ստեղծումէն ի վեր երբեք վերացական հաստատութիւն մը չէ եղած։ Ան ծնած է ողբերգական պայմաններու տակ, գոյութենական սպառնալիքներու միջավայրի մը մէջ, եւ աստիճանաբար հաստատուած է որպէս հայկական պետութեան, անոր տոկունութեան եւ պատմական շարունակականութեան հիմնասիւներէն մէկը։

Վերաձեւակերպելով Ռեմոն Արոնի յայտնի բանաձեւը՝ կրնանք ըսել, որ դիւանագէտն ու զինուորը կը մարմնաւորեն պետութեան արտաքին գործողութեան երկու խորհրդանիշերը։ Անոնք կը ծառայեն պետութեան, սակայն երկու տարբեր հարթութիւններու վրայ. մէկը կը ձգտի խուսափիլ պատերազմէն, միւսը պէտք է պատրաստ ըլլայ դիմագրաւելու զայն։ Այս խորհրդածութիւնը կը մնայ ցնցող կերպով այժմէական։ Ան մեզի կը յիշեցնէ, որ դիւանագիտութիւնը կրնայ վստահելի ըլլալ միայն այն պարագային, երբ կը հիմնուի պաշտպանական իրական կարողութեան վրայ, եւ որ ռազմական ուժը իմաստ ունի միայն երբ կը տեղաւորուի քաղաքական եւ իրաւական յստակ տեսլականի մը ծիրին մէջ։

Արդ, մենք այսօր կ’ապրինք միջազգային խոր անկարգութեան շրջան մը։ Չափանիշերը կը վիճարկուին, հաւասարակշռութիւնները խախտած են, ուժի կիրարկումը յաճախ կը հակի փոխարինելու իրաւունքը։ Աշխարհի բիրտացման այս պարունակին մէջ, միջազգային իրաւունքը բարոյական շռայլութիւն մը չէ, այլ ռազմավարական անհրաժեշտութիւն։ Հայաստանի համար ինքնիշխանութեան, հողային ամբողջականութեան եւ սահմաններու անխախտելիութեան յարգումը սակարկելի չէ, քանի որ անոնք կը կազմեն միջազգային կայունութեան հիմքը։

Այս հեռանկարով է, որ Հայաստանը ձեռնարկած է իր զինուած ուժերու խորքային եւ կառուցային բարեփոխման։ Ասոր նպատակն է ստեղծել արդիական, արհեստավարժ եւ պատասխանատու բանակ մը, որ օժտուած ըլլայ զսպման վստահելի կարողութեամբ, միաժամանակ լիովին համարկուած՝ ժողովրդավարական շրջանակի մը՝ քաղաքացիական արդիւնաւէտ վերահսկողութեամբ եւ նորոգուած ռազմավարական մշակոյթով։

Տիկնայք եւ Պարոնայք, այս գործընթացին մէջ մեր գործընկերներուն դերը էական է։ Այս առումով կ՚ուզէի յիշատակել Հայաստանի եւ Ֆրանսայի միջեւ սերտ յարաբերութիւնները, որոնք խարսխուած են համերաշխութեան եւ բարեկամութեան երկար պատմութեան մը վրայ, եւ որոնք այսօր հատած են վճռորոշ սեմ մը՝ ձեռք բերելով լիարժէք ռազմավարական տարողութիւն։

Վերջին տարիներուն հայ ժողովուրդը անցաւ անվտանգային եւ մարդասիրական լուրջ մարտահրաւէրներու ընդմէջէն։ Այս չափազանց դժուարին ժամանակաշրջանին, Հայաստանն ու հայ ժողովուրդը մշտապէս զգացին Ֆրանսայի բարեկամութիւնը, բացառիկ զօրակցութիւնը եւ վճռական աջակցութիւնը։ Կ՚ուզեմ ընդգծել Հայաստանի եւ Ֆրանսայի միջեւ պաշտպանական համագործակցութեան որակն ու խորութիւնը։ Ան հիմնուած է վստահութեան, ընդհանուր արժէքներու, ինչպէս նաեւ անվտանգային ժամանակակից խնդիրներու յստակ ընկալման վրայ։

Կ’ուզեմ նաեւ յայտնել մեր խորին երախտագիտութիւնը Ֆրանսայի Հանրապետութեան նախագահ Պարոն Էմանիւէլ Մաքրոնին՝ իր մշտական աջակցութեան համար, ինչպէս նաեւ Բանակներու նախարարութեան՝ իր վճռական յանձնառութեան համար։ Նոյնպէս, Հայաստանը կը գնահատէ Ֆրանսայի աջակցութիւնը՝ Հարաւային Կովկասի մէջ տեւական խաղաղութեան հաստատման ուղղուած ջանքերուն։ Մեր նպատակն է հասնիլ խաղաղութեան մը, որ հիմնուած ըլլայ իրաւունքի եւ ինքնիշխանութեան փոխադարձ ճանաչման վրայ։

2025 Օգոստոս 8-ին, Ուաշինկթընի մէջ, Ամերիկայի Միացեալ Նահանգներու Նախագահի հովանիին ներքոյ, Հայաստանի վարչապետը եւ Ազերպայճանի Նախագահը ընդունեցին համատեղ յայտարարութիւն մը, որ ճանապարհ կը հարթէ դէպի խաղաղ գոյակցութեան նոր դարաշրջան։ Առաջնորդները հաւանութիւն տուին նաեւ խաղաղութեան եւ միջազգային բարգաւաճման «Թրամփի ուղի»-ի մեկնարկին, որ ներշնչուած է հայկական «Խաղաղութեան խաչմերուկ» ծրագրէն։ Անցեալ Յունուար 14-ին Հայաստանն ու Միացեալ Նահանգները յայտարարեցին խաղաղութեան հաստատման գործընթացի շրջանակին մասին։

Անշուշտ, մարդասիրական հրատապ հարցեր կը մնան, յատկապէս Պաքուի մէջ տակաւին պահուող հայ ռազմագերիներու ազատ արձակումը։ Անոնցմէ չորսին վերջերս ազատ արձակումը դրական զարգացում մըն է, որ պէտք է շարունակուի։

Եզրափակելով, կ՚ուզեմ ջերմօրէն ողջունել Ֆրանսահայ համայնքը՝ իր յանձնառութեան եւ յիշողութեան փոխանցման գործին մէջ ունեցած էական դերին համար։ Բանակի այս օրը, մենք չենք փառաբաներ պատերազմը. մենք կը վերահաստատենք, որ մնայուն խաղաղութիւնը կը պահանջէ պատրաստուածութիւն եւ համերաշխութիւն։ Շնորհակալ եմ ձեր ներկայութեան եւ բարեկամութեան համար։

Կեցցէ՛ հայկական բանակը։ Կեցցէ՛ ֆրանքեւհայկական բարեկամութիւնը։ Շնորհակալութիւն»։